Ударени (пусăм)

Теори материалӗсем

Ударени

Сăмахри сыпăксенчен пĕрне вăйлăрах каланине ударени (пусăм) теççĕ. Чăваш чĕлхинче ударени ÿкесси кĕске, (е вăйсăр) уçă сасăсенчен килет. Кĕске  е вăйсăр уçă сасăсен шутне [ă], [ĕ] уçă сасăсем кĕреççĕ. Чăваш сăмахĕсенче ударение тĕрĕс лартас тесен çак правилăсене асра тытмалла:

1. Сăмахра [ă], [ĕ] сасăсем пулмасан ударени яланах юлашки сыпăк çине ÿкет. Тĕслĕхрен: Кукама'й, асанне', пахча', пушма'к, шкулта'н.

2. Сăмахри уçă сасăсем пурте [ă], [ĕ], кĕске (е вăйсăр) уçă сасăсем  пулсан ударени яланах пĕрремĕш сыпăк çине ÿкет: вă'йлă, кĕ'мĕл, кă'мăллă, шĕ'шкĕлĕх, хă'мăл.

Ытти чухне [ă], [ĕ] уçă сасăсем çине ударени нихçан та ÿкмест.

3. Сăмах сыпăкĕсенче [ă], [ĕ] сасăсемпе пĕрле ытти вăйлă уçă сасăсем те пулсан ударени юлашки вăйлă уçă сасă çине ÿкет.

Тĕслĕхрен: чĕлхе'мĕр, çăпата', кăмакаçăра'н, кăвака'рчăн, çĕнте'рÿ, вĕренеке'н.

4. Кĕске (е вăйсăр) [ă], [ĕ]  уçă сасăсем юлашки сыпăкра е юлашки сыпăксенче тăраççĕ пулсан ударени яланах вĕсен умĕнчи юлашки вăйлă уçă сасă çине ÿкет.

Тĕслĕхрен: Са'вăнăç, çу'мăр, çанта'лăк, каппа'йчăк, ху'рăнлăх.

 

Сӑн пуххисем

Ударени

Ударени
Ҫӗнӗ материал
2021.11.07 10:38
Видео хушӑнчӗ: Василий Кервен, "Поэзи чĕлхи"
2021.11.07 10:37
2021.11.07 10:37
Видео хушӑнчӗ: Анатолий Хмыт: Афганистан çинчен
2021.11.07 10:34
Видео хушӑнчӗ: "Вилĕме утални" хайлав пирки
2021.11.04 14:24
2021.03.14 20:05
Видео хушӑнчӗ: Юра асламăшĕ
2021.02.27 16:02
2021.02.27 16:01
Ҫӗнӗ страница: Ĕмĕт нклоненийĕ
2021.01.23 22:33
2021.01.23 20:58
Ҫӗнӗ страница: Сăпайлăх сăмахĕсем